خانه / - آموزگاران / بیان احساسات در نوشته

بیان احساسات در نوشته

نمونه ۱: از مدرسه به خانه بر می گشتم. به ابتدای کوچه که رسیدم دیدم جلوی خانه ی ما بسیار شلوغ است و آمبولانسی جلوی در خانه ایستاده. دچار استرس و اضطراب شدم با سرعت خودم را به جلوی خانه رساندم. از همسایه‌ها پرسیدم چه شده است. گفتند: مادر بزرگت فوت کرده. پدر گوشۀ حیاط ایستاده بود و گریه می کرد.

نمونه ۲: از مدرسه به خانه بر می گشتم. سر کوچه که رسیدم موج جمعیت را دیدم که جلوی درب خانه ایستاده بودند. صدای ضربان قلبم را به راحتی می شنیدم. برای لحظاتی دهانم خشک خشک شد. مسیر کوتاه ابتدای کوچه تا خانه تمامی نداشت. خوب نمی‌توانستم چراغ گردان آمبولانس را ببینم. جلوی در خانه رسیدم. چشمانم به لب‌هایی بود که تکان می‌خوردند اما به سختی چیزی می شنیدم. وارد حیاط خانه شدم. پدر گوشۀ حیاط ایستاده بود و از شدت گریه شانه‌هایش می لرزید. از پنجره به داخل خانه نگاه کردم. خبری از زیر انداز آبی گلدار مادر بزرگ نبود.

در نوشتۀ اول مستقیم نویسی وجود دارد یعنی نویسنده تلاش زیادی جهت بیان احساسات و توصیف حالات و صحنه‌ها نکرده است و به نوعی سطحی می باشد؛ یعنی با بیان یک واژه مانند اضطراب و یا استرس سعی در بیان افکار خود نموده؛ و تلاش چندانی جهت بیان افکار و احساسات خویش نداشته است؛ و یا خیلی راحت بیان می‌کند که علت اضطراب شخصیت داستان مرگ مادر بزرگ است بدون آن که خواننده را به چالش بکشاند.

در مقابل در روش غیرمستقیم نویسی نویسنده تلاش نموده با توصیف حالات به کمک واژگان بیشتر و عمق بخشیدن به توصیفات خود کاری کند که ما به عنوان شنونده خود به این نتیجه برسیم که شخصیت داستان اضطراب دارد؛ مثلا آنجا که بیان می‌کند که صدای ضربان قلبش را می‌شنود و یا دهانش خشک شده و یا خوب نمی‌تواند ببیند و یا به جای بیان این که مادر بزرگ فوت کرده است از ویژگی‌های محیط برای بیان منظورش بهره می‌برد و می‌گوید دیگر خبری از زیر انداز آبی گلدار مادر بزرگ نیست و خواننده خود به این نتیجه میرسد که مادر بزرگ فوت کرده است.

در واقع در روش دوم (غیرمستقیم نویسی) خواننده همزاد پنداری بیشتری با شخصیت داستان دارد و حال و هوای نوشته را بهتر درک می‌نماید. چرا که کشف کنندۀ حس و حال نوشته خود خواننده می‌باشد.

به نظر بنده بچه‌های ما بیشتر از هر چیز در زمان نوشتن دچار آفت سطحی نویسی یا به تعبیر بنده مستقیم نویسی و یا به تعبیری دیگر راحت طلبی در بیان افکار خویش هستند که البته نکتۀ مهم اینجاست که با تشریح این مسئله برای آن ها و تشویق به غیر مستقیم نویسی به راحتی از این آفت دور شده و نوشته‌هایشان عمق می‌پذیرد.

کافیست به آنها بیاموزیم کمی واژۀ بیشتری خرج بیان افکارشان بنمایند.

 

الهام خراسانی، دبیر ادبیات شهریار

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *